الشيخ ناصر مكارم الشيرازي
41
الأمثل في تفسير كتاب الله المنزل ( تفسير نمونه ) ( فارسي )
اين تفسير را گروه كثيرى از مفسران برگزيده ، يا به عنوان يك احتمال قابل ملاحظه ذكر كردهاند ( 1 ) . طبق اين تفسير ضمير « * ( لَنْ يَنْصُرَه اللَّه ) * » به پيامبر ص باز مىگردد ، و « سماء » به معنى سقف خانه است ( چون « سماء » به هر چيزى كه در جهت فوق قرار داشته باشد اطلاق مىگردد ) و جمله « ليقطع » به معنى خفقان و قطع نفس و پيش رفتن تا سر حد مرگ است . احتمالات مختلف ديگرى نيز در تفسير اين آيه داده شده است كه ذكر همه آنها لزومى ندارد ولى از ميان آنها دو تفسير قابل ملاحظه است : 1 - منظور از « سماء » همان « آسمان » است ، يعنى : « اين گونه اشخاصى كه تصور مىكنند خدا پيامبرش را يارى نخواهد كرد به آسمان بروند ، و طنابى به آن آويزان كنند ، و خود را در ميان زمين و آسمان به دار كشند تا نفسشان بريده شود ( يا طنابى را كه به آن آويزان شدهاند قطع كنند تا از همانجا سقوط نمايند ) ببينند آيا اين كار خشمشان را فرو مىنشاند » ؟ ! 2 - ضمير مذكور ، به خود اين اشخاص باز گردد ( نه پيامبر ص ) يعنى : « كسانى كه فكر مىكنند خدا آنها را يارى نمىكند ، و روزيشان بر اثر ايمان آوردن قطع مىگردد ، هر كارى از دستشان ساخته است انجام دهند ، به آسمان بروند خود را با ريسمانى آويزان نمايند سپس اين ريسمان را قطع كرده تا سقوط كنند ، آيا اين كارها خشمشان را فرو مىنشاند » ؟ . مطلب قابل توجه اينكه تمام اين تفسيرها به يك نكته روانى در ارتباط با افراد كم حوصله و عصبانى و ضعيف الايمان اشاره مىكند كه آنها وقتى كارشان ظاهرا به بن بست مىرسد فورا دستپاچه مىشوند و تصميمهاى جنون آميز مىگيرند :
--> ( 1 ) به تفسيرهاى « مجمع البيان » ، « تبيان » ، « الميزان » ، « فخر رازى » ، « ابو الفتوح رازى » ، « تفسير صافى » ، و « قرطبى » ذيل آيه مورد بحث مراجعه شود .